Coherence in Health

Fritz-Albert Popp

Biofysicus, associate professor aan het International Institute of Biofysics
Is bewustzijn gebaseerd op quantumeffecten?

Er zijn oneindig veel definities van bewustzijn, waarvan geen dé definitie kan worden genoemd. Volgens de wetenschap heeft bewustzijn te maken met onze evolutionaire ontwikkeling. Hoe verder men namelijk kijkt in de evolutionaire ontwikkeling, hoe ‘hoger’ het bewustzijn van deze organismen is ontwikkeld. Zo hebben mensen een hoger bewustzijn dan dieren, die op hun beurt weer een meer ontwikkeld bewustzijn hebben dan planten, enzovoort.

Bewustzijn en objectiviteit versus subjectiviteit
Ook heeft bewustzijn te maken met objectiviteit. Het bewustzijn zelf is echter subjectief. De wetenschap is objectief.
Voor objectieve definities in de wetenschap moet de subjectieve waarnemer dus geëlimineerd kunnen worden. Bij een beschrijving van het bewustzijn is dit niet mogelijk, de waarnemer moet dus betrokken worden in de definitie. De kwantumfysica heeft dit zogenoemde “waarnemersprobleem” opgelost door geen verschil meer te maken tussen waarnemer en object. Hier gaan we later op door.
Van dode materie wordt geloofd dat het geen bewustzijn heeft. Dit hangt echter af van de definitie die we kiezen voor bewustzijn. Zoals eerder genoemd, wordt vermoed dat planten en misschien zelfs virussen een bewustzijn hebben, maar ook dit weten we niet zeker. Alleen door onszelf, mensen, een bewustzijn toe te kennen, kunnen dit soort vermoedens ontstaan. Wij hebben dus bewustzijn over een bewustzijn. Maar is er ook een bewustzijn over een bewustzijn over een bewustzijn? Of zelfs een trap verder? Het is onduidelijk hoe dit zich verder zal gaan ontwikkelen.
Descartes zei: “Ik heb twijfels, dus ik besta.” Hij zag dus in dat het bewustzijn de basis is voor het bestaan, het element is van het zijn. Het begrijpen van het bewustzijn leidt dus tot het bestaan begrijpen.
Het bewustzijn is belangrijk voor het nadenken over zaken die niet objectief bewijsbaar zijn. De keuze een bepaalde vraag te stellen, is belangrijker dan het stellen van deze vraag en het antwoord hierop. Er is dus een wereld van objectieve zaken (de vragen) en een wereld die niet objectief vast te stellen is (de mogelijkheid de vraag te stellen). Wanneer we geen vragen stellen en geen mogelijkheden verzinnen, zou de wereld totaal irrelevant zijn.
De kwantumtheorie sluit hierop aan. Die zegt namelijk dat de wereld uiteen valt in twee gedeeltes: die van de werkelijkheid en die van het vacuüm. Als voorbeeld kan het waterstofmolecuul worden genomen: door constante plaatsverwisseling van de twee elektronen trekken de twee atomen elkaar aan. Dit laatste is niet objectief aantoonbaar, maar het moet wel worden aangenomen. Op die manier overlappen het objectieve en het subjectieve elkaar, er is geen perfecte scheiding.

Waarheid en informatie
Alles wat we kunnen denken is niet alleen denkbaar, maar ook realiseerbaar. Dit wil echter niet direct zeggen dat elke wens in vervulling moet of zal gaan, maar dat ons bewustzijn en realiteit zo nauw verbonden zijn dat ons bewustzijn de realiteit kan waarnemen. Zo bestaat er ook geen leugen, immers, alles wat wij denken is waarheid. Waar echter wel verschil tussen moet worden gemaakt, is de informatie, een aspect een belangrijke rol speelt in ons bewustzijn. Er is namelijk feitelijke en potentiële informatie. Deze eerste vorm geeft de feiten aan, de laatste de mogelijkheden.
Laten we nu terugkomen op het stellen van vragen. Een belangrijke vraag waar tot nu toe slechts weinigen het antwoord op weten is: waarom gaat er zo weinig fout bij de celdeling? De kans dat er een fout ontstaat is zo veel groter dan het uiteindelijke percentage van fouten tijdens de celdeling. Nadenken over deze vraag zorgt voor potentiële informatie, die weer kan leiden tot feitelijke informatie. Nu blijkt dat het antwoord op deze vraag te verklaren is met het bestaan van elektromagnetische velden. Wanneer een molecuul tijdens de celdeling de verkeerde kant op gaat, wordt deze gecorrigeerd door de elektromagnetische krachten. In deze krachten moeten we geloven, we kunnen ze echter niet experimenteel aantonen.

Bewustzijn en elektromagnetische velden
Het proces van bewustzijn begint met het begrijpen dat we niet alleen uit moleculen, maar ook uit elektromagnetische velden bestaan. Tussen deze twee is een interactie, ze zijn met elkaar verweven en vormen een geheel.
Bewustzijn betekent dat alles een geheel vormt.
Er is daarom ook maar een enkel bewustzijn.
De evolutie heeft ons dragers van informatie gemaakt, we hebben een bewustzijn. Nu moeten we ontsnappen uit de gevangenis van de objectiviteit.

download pdf